اولین اسپلیت چه زمانی ساخته شد و توسط چه کسی ؟
گروه پیش فرض
اولین اسپلیت چه زمانی ساخته شد و توسط چه کسی؟
تاریخچه کامل اسپلیت و مشخصات فنی آن
مقدمه
امروزه سیستمهای اسپلیت یا کولر گازی اسپلیت یکی از رایجترین روشهای سرمایش و حتی گرمایش در خانهها، ادارات، فروشگاهها و فضاهای تجاری هستند. این دستگاهها به دلیل صدای کم، بازدهی بالا، ظاهر زیبا و مصرف انرژی مناسب جایگاه ویژهای در بازار تهویه مطبوع پیدا کردهاند. اما سؤال مهمی که برای بسیاری از کاربران و حتی مدیران سایتهای تخصصی مطرح میشود این است که:
اولین اسپلیت چه زمانی ساخته شد و مخترع آن چه کسی بود؟
برای پاسخ دقیق، باید بین دو مفهوم تفاوت قائل شویم:
اولین سیستم مدرن تهویه مطبوع
اولین سیستم اسپلیت به معنای امروزی
در ادامه، هر دو موضوع را کامل بررسی میکنیم.
اولین سیستم مدرن تهویه مطبوع توسط چه کسی ساخته شد؟
بر اساس منابع معتبر، ویلیس هاویلند کریر، مهندس آمریکایی، در ۱۷ ژوئیه ۱۹۰۲ اولین سیستم مدرن تهویه مطبوع را طراحی کرد.
این سیستم برای کنترل دما و رطوبت ساخته شد و در یک چاپخانه در بروکلین نیویورک نصب شد.
چرا اختراع کریر مهم بود؟
قبل از این اختراع، دستگاههای سرمایشی بیشتر بر پایهی خنکسازی ساده یا تهویهی محدود بودند. اما کار کریر فقط خنککردن نبود؛ او توانست:
دما را کنترل کند
رطوبت را تنظیم کند
کیفیت هوای محیط را بهبود دهد
شرایط مناسب برای تولید صنعتی و چاپ ایجاد کند
به همین دلیل، کریر را پدر تهویه مطبوع مدرن میدانند.
آیا اولین اسپلیت هم توسط کریر ساخته شد؟
اینجا باید دقت کنیم.
اولین اسپلیت به شکل امروزی با اولین سیستم تهویه مطبوع یکی نیست.
کریر مخترع سیستم تهویه مطبوع مدرن بود.
اما اسپلیتسیستم به عنوان یک ساختار دو بخشی شامل:
یونیت داخلی
یونیت خارجی
در ادامهی تکامل صنعت HVAC شکل گرفت.
بنابراین اگر منظور از سؤال شما ریشه تاریخی اسپلیت باشد، پاسخ صحیح این است که:
اسپلیت نتیجهی تکامل فناوری تهویه مطبوع است و نه یک اختراع واحد با یک تاریخ قطعی مثل سیستم کریر.
اسپلیت چیست؟
اسپلیت کولر گازی یک سیستم تهویه مطبوع است که از دو بخش اصلی تشکیل میشود:
1) یونیت داخلی
این بخش داخل ساختمان نصب میشود و وظیفهی آن:
پرتاب هوای سرد یا گرم
توزیع یکنواخت هوا
فیلتر کردن هوا
کنترل دما در فضای داخلی
2) یونیت خارجی
این بخش در بیرون ساختمان نصب میشود و شامل:
کمپرسور
کندانسور
فن خارجی
قطعات تبادل حرارت
دلیل نامگذاری
به آن Split میگویند چون اجزای اصلی دستگاه به دو قسمت جدا از هم تقسیم شدهاند.
اولین اسپلیت چه ویژگیهایی داشت؟
اگرچه نمیتوان برای «اولین اسپلیت» یک مدل واحد و قطعی معرفی کرد، اما اسپلیتهای اولیه نسبت به مدلهای امروزی ویژگیهای سادهتری داشتند:
طراحی حجیمتر
راندمان کمتر
صدای بیشتر
کنترل محدودتر دما
نبود امکانات هوشمند
مصرف برق بالاتر نسبت به مدلهای جدید
فیلترهای ابتدایی و ساده
با گذشت زمان، اسپلیتها پیشرفت کردند و امروز به فناوریهایی مثل:
اینورتر
فیلتر ضدبو
فیلتر ضدباکتری
حالت خواب
تایمر
کنترل از راه دور
اتصال Wi-Fi
گرمایش و سرمایش چهار فصل
مجهز شدهاند.
مشخصات فنی اسپلیت چیست؟
برای انتخاب یا معرفی اسپلیت در سایت، باید مشخصات فنی آن را بهصورت کامل توضیح داد. مهمترین مشخصات عبارتاند از:
1) ظرفیت سرمایشی
ظرفیت اسپلیت معمولاً با BTU اندازهگیری میشود.
پرکاربردترین ظرفیتها:
9000 BTU
12000 BTU
18000 BTU
24000 BTU
30000 BTU
36000 BTU
کاربرد ظرفیتها
9000: اتاق کوچک
12000: اتاق متوسط
18000: پذیرایی کوچک تا متوسط
24000: سالنهای متوسط
30000 و 36000: فضاهای بزرگتر
2) نوع کمپرسور
کمپرسور قلب اسپلیت است و نقش اصلی در فشردهسازی گاز مبرد را دارد.
انواع کمپرسور در اسپلیت
روتاری
پیستونی
اسکرول
مزایا
راندمان بهتر
عملکرد کمصدا
طول عمر بالا
مصرف برق کمتر در مدلهای جدید
3) مصرف انرژی
یکی از مهمترین ویژگیهای اسپلیت، رده مصرف انرژی است.
مدلهای جدید معمولاً دارای:
اینورتر
رتبه انرژی بالا
مصرف برق کمتر
استارت نرمتر
هستند.
4) نوع گاز مبرد
گاز مبرد نقش مهمی در عملکرد سیستم دارد. گازهای رایج عبارتاند از:
R22: قدیمیتر
R410A: رایج در بسیاری از مدلها
R32: جدیدتر، بهینهتر و دوستدار محیطزیستتر
5) میزان صدای دستگاه
یکی از مزایای مهم اسپلیت نسبت به کولرهای قدیمی، صدای کم آن است.
یونیت داخلی معمولاً صدای کمی تولید میکند و برای استفاده در اتاق خواب و محیطهای کاری مناسب است.
6) قابلیت اینورتر
اسپلیت اینورتر میتواند سرعت کمپرسور را متناسب با دمای محیط تنظیم کند.
نتیجه:
مصرف برق کمتر
سرمایش یکنواختتر
استهلاک کمتر
عمر بالاتر دستگاه
7) فیلتر هوا
بسیاری از اسپلیتها دارای فیلترهای متنوع هستند:
فیلتر گرد و غبار
فیلتر ضدآلرژی
فیلتر ضدباکتری
فیلتر کربن فعال
8) قابلیت سرمایش و گرمایش
بیشتر اسپلیتهای جدید دوکاره
هستند؛ یعنی هم در تابستان سرمایش دارند و هم در زمستان گرمایش.
مزایای اسپلیت
اسپلیتها به دلیل مزایای متعدد بسیار محبوب شدهاند:
نصب زیباتر و مدرنتر
صدای کمتر
راندمان بالاتر
کنترل دقیق دما
مناسب برای فضاهای مختلف
مصرف برق کمتر در مدلهای اینورتر
توزیع بهتر هوا
امکانات پیشرفته
معایب اسپلیت
برای یک مقاله سئویی کامل، بهتر است معایب را هم ذکر کنیم:
نیاز به نصب تخصصی
هزینه اولیه بالاتر نسبت به برخی سیستمها
نیاز به سرویس دورهای
حساسیت به نصب نادرست
عملکرد ضعیفتر در صورت انتخاب ظرفیت اشتباه
تفاوت اسپلیت با کولر گازی معمولی
خیلیها اسپلیت را همان کولر گازی میدانند، اما در واقع اسپلیت نوعی از کولر گازی است که ساختار دو تکه دارد.
تفاوتها:
اسپلیت: دارای یونیت داخلی و خارجی جداگانه
کولر گازی یکتکه: همه اجزا در یک بدنه قرار دارند
اسپلیتها معمولاً:
کمصداتر
زیباتر
بهینهتر
مناسبتر برای فضاهای خانگی و اداری
هستند.
چرا اسپلیتها محبوب شدند؟
موفقیت اسپلیت به چند دلیل اصلی برمیگردد:
طراحی مدرن
نصب آسانتر نسبت به سیستمهای مرکزی
امکان کنترل دقیق دما
مصرف انرژی مناسب
صدای کم
تنوع ظرفیت
کاربرد خانگی و تجاری
چه کسی اسپلیت را اختراع کرد؟
اگر منظورتان تهویه مطبوع مدرن باشد، پاسخ ویلیس کریر است.
اما اگر منظورتان اسپلیت به شکل رایج امروزی باشد، باید گفت که اسپلیت نتیجهی تکامل صنعت تهویه مطبوع است و نمیتوان آن را بهطور دقیق به یک فرد خاص نسبت داد، مگر در مورد یک مدل یا برند خاص و یک ثبت اختراع مشخص.
جمعبندی
اولین سیستم مدرن تهویه مطبوع توسط ویلیس هاویلند کریر در ۱۷ ژوئیه ۱۹۰۲ ساخته شد.
این سیستم در چاپخانهای در بروکلین نصب شد.
اسپلیت به عنوان یک ساختار دو بخشی، در ادامهی تکامل فناوری تهویه مطبوع شکل گرفت.
اسپلیتهای امروزی دارای ویژگیهایی مثل:
اینورتر
کمپرسور روتاری/اسکرول
گاز مبرد R32 یا R410A
فیلترهای پیشرفته
صدای کم
مصرف انرژی بهینه
هستند.